Răng Hàm Có Thay Không? Hướng Dẫn Cách Xử Trí Răng Hàm Bị Sâu (2026)

Răng hàm có thay không? Khám phá sự thật về răng hàm sữa và răng vĩnh viễn (răng số 6, 7), lịch thay răng chuẩn của bé và phác đồ xử lý răng hàm bị sâu hiệu quả.

Răng hàm (răng cối) là nhóm răng đóng vai trò chủ lực trên cung hàm, chịu trách nhiệm nghiền nát thức ăn, giúp giảm bớt gánh nặng và bảo vệ hệ tiêu hóa của trẻ. Vì nằm sâu ở góc khuất phía trong, nhóm răng này rất dễ tích tụ mảng bám bẩn và có nguy cơ bị sâu răng cao nhất.

Hiểu rõ răng hàm nào có thể thay, răng nào mọc cố định và cách xử lý khi răng hàm bị sâu sẽ giúp các bậc phụ huynh bảo vệ toàn diện nụ cười cũng như sức khỏe tổng thể của con yêu.

1. Răng hàm có thay không? Phân biệt răng sữa và răng vĩnh viễn

Để trả lời chính xác cho câu hỏi "Răng hàm có thay không?", phụ huynh cần xác định rõ vị trí của chiếc răng đó trên cung hàm. Bộ răng của con người được chia làm hai giai đoạn rõ rệt:

1.1. Nhóm răng hàm CÓ THAY (Răng cối sữa)

Trẻ em có tổng cộng 8 chiếc răng hàm sữa (gồm 4 răng cối sữa thứ nhất ở vị trí số 4 và 4 răng cối sữa thứ hai ở vị trí số 5 tính từ răng cửa giữa đếm vào).

Đặc điểm: Những chiếc răng này sẽ bắt buộc phải thay thế.

Thời gian thay răng: Thường diễn ra trong độ tuổi từ 10 đến 12 tuổi. Khi răng sữa rụng đi, các răng tiền cối vĩnh viễn sẽ mọc lên thay thế ngay tại vị trí đó.

1.2. Nhóm răng hàm KHÔNG THAY (Răng cối lớn vĩnh viễn)

Khi bước vào giai đoạn 6 tuổi, trẻ sẽ mọc những chiếc răng hàm vĩnh viễn đầu tiên, nằm ở phía sau các răng hàm sữa.

Răng số 6 (Răng cối lớn thứ nhất): Mọc lên khi trẻ được 6 tuổi. Chiếc răng này hoàn toàn không thay thế, không qua quá trình rụng răng sữa. Vì mọc sớm nên rất nhiều cha mẹ nhầm lẫn răng số 6 là răng sữa, dẫn đến lơ là vệ sinh hoặc "nhổ oan" khi răng bị sâu. Đây là chiếc răng giữ khóa khớp cắn quan trọng nhất, cần được bảo vệ vĩnh viễn.

Răng số 7 (Răng cối lớn thứ hai): Thường mọc ở độ tuổi từ 12 đến 13 tuổi, nằm phía sau răng số 6 và cũng là răng vĩnh viễn cố định.

Răng số 8 (Răng khôn): Thường mọc muộn nhất từ 17 đến 25 tuổi. Răng này không có răng sữa tương ứng, bản chất mọc lệch, mọc ngầm rất cao và thường được chỉ định nhổ bỏ theo chuyên khoa nếu gây biến chứng.

2. Hệ lụy khi tự ý nhổ răng hàm sữa quá sớm hoặc quá muộn

Việc nhổ răng hàm sữa cho trẻ cần tuân theo đúng lịch trình sinh học tự nhiên dưới sự kiểm soát của nha sĩ. Ba mẹ tuyệt đối không nên tự ý nhổ răng bằng chỉ tại nhà vì:

Nhổ răng quá sớm: Khi chân răng sữa chưa tiêu hoàn toàn mà bị nhổ bỏ, vùng nướu tại đó sẽ bị xơ hóa, dày lên khiến răng vĩnh viễn bên dưới khó đâm lên. Đồng thời, mất răng hàm sớm khiến trẻ lười nhai, ảnh hưởng xương hàm và kích thích các răng bên cạnh xô lệch vào khoảng trống, làm mất chỗ mọc của răng vĩnh viễn, gây khấp khểnh hàng loạt.

Nhổ răng quá muộn: Răng sữa bám quá chắc, không chịu rụng dù răng vĩnh viễn đã trồi lên sẽ ép răng mới phải mọc lệch vào trong (mọc lẫy), phá vỡ thẩm mỹ nụ cười của trẻ.

3. Hướng dẫn cách xử trí khi răng hàm của trẻ bị sâu

Sâu răng hàm là tổn thương phá hủy lũy tiến do axit từ vi khuẩn phân hủy đường. Tùy thuộc vào mức độ ăn mòn của lỗ sâu, nha sĩ sẽ chỉ định các giải pháp bảo tồn nghiêm ngặt:

Giai đoạn sâu răng nhẹ (Mô cứng chưa tổn thương tủy)

Giải pháp: Bác sĩ tiến hành nạo, làm sạch hoàn toàn các mô ngà răng bị hoại tử nhiễm khuẩn (màu đen/nâu), sau đó tiến hành trám răng thẩm mỹ bằng Composite hoặc vật liệu GIC bổ sung Fluoride để lấp đầy lỗ hổng, phục hồi chức năng ăn nhai tức thì.

Giai đoạn sâu răng nặng ăn vào tủy

Giải pháp: Nếu răng hàm bị sâu gây đau nhức dữ dội, sưng nướu rỉ mủ, bác sĩ bắt buộc phải tiến hành điều trị tủy (nội nha) để dọn sạch ổ khuẩn. Sau khi buồng tủy được hàn kín, bác sĩ sẽ trám bít hoặc làm mão sứ bảo vệ thân răng thật.

Mẹ lưu ý luôn ưu tiên điều trị tủy để giữ lại răng hàm sữa cho đến đúng tuổi thay răng tự nhiên, giúp định hình hướng mọc cho răng vĩnh viễn tốt nhất.

Giai đoạn răng bị phá hủy nghiêm trọng (Chỉ còn chân răng)

Giải pháp: Khi thân răng bị vỡ nát hoàn toàn, chân răng bị viêm nhiễm chóp nặng gây áp-xe xương hàm không thể cứu vãn, bác sĩ buộc phải chỉ định nhổ bỏ răng.

Xử lý sau nhổ: Để không làm mất khoảng trống, sau khi nhổ răng hàm sữa sớm, trẻ cần được đeo một loại khí cụ nha khoa chuyên dụng gọi là khí cụ giữ chỗ (Space maintainer) để ngăn các răng lân cận đổ nghiêng sang, chờ ngày răng vĩnh viễn đủ tuổi mọc lên thẳng hướng.

 ☎ Liên hệ ngay hotline 19000 77791 để được tư vấn điều trị !

NHA KHOA ASIA - RĂNG KHỎE, ĐẸP CẢ ĐỜI 

• ☎Hotline đặt lịch: 19000 77791 - 0938 639 155
• 🕑Giờ làm việc: 8:00 - 19:30 (Tất cả các ngày trong tuần)
• 🌐Website: https://nhakhoaasia.com/